GBS dương tính khi mang thai: Có sinh thường được không?

Mục lục bài viết

GBS dương tính khi mang thai

Có cần điều trị ngay và có sinh thường được không

GBS dương tính khi mang thai có thể khiến mẹ lo lắng về sức khỏe của em bé. Nếu kết quả đến từ mẫu âm đạo và trực tràng, điều này cho biết mẹ đang mang liên cầu khuẩn nhóm B. Kết quả không khẳng định em bé đã bị nhiễm trùng. [1, 2]

Mẹ vẫn có thể sinh thường nếu các điều kiện sản khoa phù hợp. Điều cần làm là báo kết quả cho bác sĩ, phân biệt mang vi khuẩn với nhiễm trùng cần điều trị và chuẩn bị kế hoạch dự phòng khi sinh. [6, 7]

Hiểu đúng kết quả GBS dương tính

GBS là tên viết tắt của Group B Streptococcus, còn gọi là liên cầu khuẩn nhóm B. Vi khuẩn này có thể hiện diện ở đường tiêu hóa và đường sinh dục mà không gây triệu chứng. Vì vậy, mẹ không ngứa, không có khí hư bất thường vẫn có thể có kết quả dương tính. [1, 9]

Trong quá trình sinh, GBS có thể truyền từ mẹ sang con. Một số trẻ bị nhiễm trùng có thể mắc nhiễm trùng huyết, viêm phổi hoặc viêm màng não. Tuy nhiên, phần lớn trẻ có mẹ mang GBS không mắc bệnh. Phát hiện trước sinh giúp ê-kíp có kế hoạch giảm nguy cơ cho em bé. [1, 7]

Thời điểm và cách xét nghiệm GBS

Đối với đơn thai, hướng dẫn của Bệnh viện Từ Dũ và ACOG nêu thời điểm tầm soát thường quy từ 36 tuần 0 ngày đến 37 tuần 6 ngày. Với đa thai, nguy cơ sinh non hoặc tình huống đặc biệt, lịch xét nghiệm có thể sớm hơn theo bác sĩ và cơ sở dự kiến sinh. [3, 6]

Nhân viên y tế dùng que lấy mẫu ở phần dưới âm đạo và trực tràng rồi gửi xét nghiệm. Đây không phải xét nghiệm máu. GBS có thể xuất hiện rồi biến mất theo thời gian, nên xét nghiệm gần ngày sinh giúp lập kế hoạch phù hợp hơn. [2]

Mẹ nên trao đổi về mốc xét nghiệm trong các lần khám thai định kỳ. Nếu đã từng sinh con mắc bệnh do GBS hoặc đã phát hiện GBS trong nước tiểu ở thai kỳ này, cần báo bác sĩ vì kế hoạch dự phòng có thể đã được xác định. [3, 6]

GBS dương tính khi mang thai có cần điều trị ngay không?

Khi mẫu âm đạo và trực tràng dương tính

Nếu mẹ chỉ mang GBS, chưa chuyển dạ, chưa vỡ ối và không có nhiễm trùng khác, thường không dùng kháng sinh uống trước sinh chỉ để làm xét nghiệm GBS âm tính. Vi khuẩn có thể xuất hiện trở lại sau khi ngưng thuốc. [4]

Biện pháp dự phòng có hiệu quả là kháng sinh đường tĩnh mạch trong chuyển dạ theo chỉ định. Thuốc uống hoặc việc rửa đường sinh bằng dung dịch sát khuẩn không thay thế được biện pháp này. [4]

Khi cấy nước tiểu có GBS

Kết quả GBS trong nước tiểu cần được đánh giá riêng. Nếu có triệu chứng nhiễm trùng tiểu, hoặc lượng vi khuẩn đạt ngưỡng cần điều trị dù chưa có triệu chứng, bác sĩ có thể chỉ định kháng sinh ngay trong thai kỳ. [5]

Ở người không có triệu chứng, ngưỡng thường dùng để điều trị vi khuẩn niệu là từ 100.000 CFU/mL. Lượng GBS thấp hơn không phải lúc nào cũng cần uống thuốc ngay. Bác sĩ sẽ đọc kết quả cùng triệu chứng và kháng sinh đồ. [5, 6]

Đã điều trị GBS trong nước tiểu không có nghĩa được bỏ qua dự phòng khi chuyển dạ. Việc từng phát hiện GBS trong nước tiểu ở thai kỳ hiện tại vẫn cần được ghi nhận để lập kế hoạch khi sinh. [5, 6]

Kháng sinh dự phòng được dùng thế nào khi sinh

Kháng sinh được truyền qua đường tĩnh mạch tại cơ sở sinh. Mục tiêu là giảm nguy cơ nhiễm GBS khởi phát sớm ở trẻ. Penicillin hoặc ampicillin thường được sử dụng; người có tiền sử dị ứng cần được lựa chọn thuốc phù hợp. [4]

Mẹ nên báo rõ thuốc từng gây dị ứng và biểu hiện đã gặp. Không tự mua thuốc hoặc tự thay loại kháng sinh đã được chỉ định.

Ê-kíp cố gắng bắt đầu dự phòng đủ sớm. Tuy nhiên, nếu cần can thiệp sản khoa vì tình trạng mẹ hoặc thai, không trì hoãn cuộc sinh chỉ để chờ đủ 4 giờ kháng sinh. Sinh nhanh trước mốc này cũng không có nghĩa em bé chắc chắn bị nhiễm trùng. [6]

GBS dương tính có sinh thường được không

Có thể sinh thường. GBS dương tính đơn thuần không phải là chỉ định mổ lấy thai. Phương pháp sinh được quyết định dựa trên tình trạng mẹ, thai và các yếu tố sản khoa. [6, 7]

Nếu đã có kế hoạch mổ lấy thai, cần phân biệt:

Mổ trước khi chuyển dạ và màng ối còn nguyên: thường không cần kháng sinh dự phòng riêng cho GBS. Kháng sinh dự phòng phẫu thuật vẫn được dùng theo quy trình.

Đã chuyển dạ hoặc vỡ ối trước ngày mổ: cần đến bệnh viện và báo kết quả GBS để ê-kíp đánh giá, lựa chọn kháng sinh phù hợp. [3, 7]

Vì chuyển dạ hoặc vỡ ối có thể xảy ra trước lịch mổ, mẹ vẫn cần trao đổi với bác sĩ về việc tầm soát GBS. [2]

Mẹ cần làm gì khi chuyển dạ hoặc nghi vỡ ối

Khi đã biết GBS dương tính, mẹ cần liên hệ ngay cơ sở dự kiến sinh khi bắt đầu chuyển dạ hoặc nghi vỡ ối. Với tình trạng nghi rỉ ối, nên đến cơ sở sản khoa để kiểm tra, kể cả chưa đau bụng. [7, 10]

Khi nhập viện, hãy mang theo và cung cấp:

Kết quả GBS, ngày lấy mẫu và loại mẫu xét nghiệm.

Sổ khám thai và các kết quả cấy nước tiểu liên quan.

Thông tin về dị ứng thuốc và thuốc đang sử dụng.

Thời điểm bắt đầu ra nước âm đạo hoặc xuất hiện cơn gò.

Mẹ có thể đọc thêm về rỉ ối và vỡ ối khi mang thai để nhận biết tình huống cần kiểm tra sớm.

Đi khám ngay nếu sốt từ 38°C, đau bụng nhiều kéo dài, ra máu âm đạo hoặc thai máy giảm. Những dấu hiệu này cần đánh giá dù kết quả GBS dương tính hay âm tính. [11]

Nếu chưa có kết quả GBS khi nhập viện

Ê-kíp sẽ đánh giá tuổi thai, tình trạng chuyển dạ, thời gian vỡ ối, sốt và tiền sử của mẹ để quyết định xét nghiệm hoặc kháng sinh dự phòng. Không phải mọi trường hợp chưa có kết quả đều được xử trí giống nhau. [3]

Mẹ cần báo nếu từng sinh con mắc bệnh do GBS hoặc đã phát hiện GBS trong nước tiểu ở thai kỳ này. Đây là thông tin quan trọng ngay cả khi chưa có phiếu xét nghiệm âm đạo và trực tràng gần ngày sinh. [3, 6]

Theo dõi em bé sau sinh

Không phải mọi trẻ có mẹ GBS dương tính đều cần dùng kháng sinh. Bác sĩ sơ sinh sẽ đánh giá tình trạng trẻ, tuổi thai, các yếu tố nguy cơ và việc dùng kháng sinh của mẹ để quyết định theo dõi, xét nghiệm hoặc điều trị. [4, 7, 10]

Dự phòng trong chuyển dạ chủ yếu giúp giảm bệnh GBS khởi phát sớm, trong tuần đầu sau sinh. Biện pháp này không loại bỏ mọi nguy cơ và không ngăn được tất cả trường hợp khởi phát muộn. [8]

Sau xuất viện, cần đưa trẻ đi khám ngay nếu có bú kém, khó đánh thức, mềm nhũn, sốt, thở khó hoặc tím tái. Khi đến viện, hãy báo tiền sử GBS của mẹ. [9]

Hai câu hỏi thường gặp

Mẹ mang GBS có cho con bú được không

Có. Mẹ mang GBS vẫn có thể cho con bú. Bản thân kết quả tầm soát GBS dương tính không phải lý do ngừng cho bú. [7]

Lần mang thai sau có dùng lại kết quả cũ được không

Không. Tình trạng mang GBS có thể thay đổi. Mỗi thai kỳ cần được đánh giá lại theo kế hoạch của bác sĩ. Nếu đã có con mắc bệnh do GBS, cần báo ngay từ những lần khám đầu. [2, 3]

Tư vấn kết quả GBS cùng BS Điệp

Mẹ bầu có thể mang kết quả xét nghiệm đến Phòng khám BS Điệp – Sản Phụ khoa để được giải thích ý nghĩa, đánh giá có cần điều trị trong thai kỳ hay không và trao đổi kế hoạch khi sinh.

THÔNG TIN LIÊN HỆ
🌸 PHÒNG KHÁM BS ĐIỆP – SẢN PHỤ KHOA
📍 Địa chỉ: 271 Nguyễn Duy Dương, phường Vườn Lài, TP. Hồ Chí Minh
📞 Điện thoại/Zalo: 0335 155 192

🌐 Website: sanphukhoatudu-bsdiep.com
💙 Fanpage: Sản, Phụ Khoa Từ Dũ – BS Điệp
💬 Zalo OA: Phòng khám BS Điệp – Zalo OA
📍 Google Maps: Phòng khám BS Điệp trên Google
▶️ YouTube: BS Điệp – Phòng khám sản phụ khoa
🎵 TikTok: @bs.ngocdiep.tudu